Er moet een duidelijk verschil gemaakt worden tussen verschillende vormen van hoofdpijn.

Hoofdpijn

Bij hoofdpijn en gelaatspijn moet uitvoerig onderzoek plaatsvinden door eventueel huisarts, neuroloog, KNO-arts, oogarts, tandarts, kaakchirurg, anesthesioloog, psycholoog en psychiater. De behandeling die het pijnteam in een pijnpolikliniek bij hoofdpijn/gelaatspijn toepast, is voor een groot gedeelte zuiver op de pijn gericht en minder op de directe oorzaak. Daarom moet onderzoek plaatsvinden om een diagnose te stellen of uit te sluiten. Het is af te raden om patiënten met hoofdpijn primair te behandelen voor de pijnklachten. De arts, werkzaam in de pijnkliniek moet patiënten met hoofdpijn die onvoldoende zijn nagekeken dan ook verwijzen ter evaluatie en diagnose-stelling. Naast het voorschrijven van paracetamol en/of NSAID's heeft het anti-epilepticum carbamazepine een bijzondere plaats bij het behandelen van pijn in het hoofd en aangezicht.

Clusterhoofdpijn

Clusterhoofdpijn (cluster headache) wordt aan één zijde van het hoofd ervaren, meestal in en om het oog , maar de pijn kan uitstralen naar het voorhoofd, de zijkant van de schedel, het gelaat, het oor of de nek. De pijn is borend tot stekend van karakter en wordt als ernstig aangegeven. Tranenvloed, het rood worden van het oogwit, opzwellen van het neusslijmvlies, loopneus, zweetvorming op het voorhoofd, een nauwe pupil of een hangend ooglid kunnen bij clusterhoofdpijn voorkomen. De therapie kan zijn behandeling met carbamazepine (Tegretol), ergotamine, sumatriptan (Imigran), corticostro?den, methysergide (Deseril), calciumblokkers (bijvoorbeeld Adalat of Isoptin), lithiumcarbonaat, TENS, zuurstoftherapie en eventueel een zenuwblokkade. Goede resultaten zijn verkregen met het zogenaamde ganglion sphenopalatinum-blok. Hierbij wordt vanuit de zijkant van de wang een elektrode ingebracht naar deze zenuwknoop, waarna de elektrode door middel van radiofrequente stroom kortdurend verhit wordt.

Behandeling

Gedurende een aanval:

  • imitrex (sumatriptan)
  • zuurstoftoediening (8 l.p.m.)

Preventie

  • deseril (methysergide)
  • corticoiden
  • cocainisatie, lidocainisatie ggl.
  • beta-blokker, verapamil, lithium, paddestoelen

Clusterhoofdpijn in beeld

De typische klachten bij cluster hoofdpijn zijn, éénzijdige hevige hoofdpijn, meestal rond het oog en dit samen met neusloop aan die kant en zelfs een dichtvallend ooglid. De verdeling van typische cluster hoofdpijn, met de meeste pijn in en rond het oog. Op deze magnetische beeldvorming van de hersenen zien we de zones die actief zijn bij cluster hoofdpijn. Een nieuwe behandelings-techniek bestaat erin deze hersenzones via een elektrode te stimuleren om de pijn te doen verdwijnen.